Bệnh nhức nửa đầu

Thứ tư, 21/03/2012, 10:43 GMT+7

Nhức nửa đầu (migraine), còn gọi là nhức đầu đông. Nhức nửa đầu tương đối thường gặp. Tùy theo vùng, có khoảng 12 - 20% dân chúng, có lúc bị nhức nửa đầu trong cuộc đời của họ. Cơn đau đầu đầu tiên thường bắt đầu lúc còn thiếu niên hoặc trẻ tuổi. Trong số những người bị nhức nửa đầu, phụ nữ chiếm khoảng hai phần ba; các cơn nhức đầu này có thể liên quan đến chu kỳ kinh nguyệt. Nếu trong gia đình, có người đã bị, nguy cơ bị bệnh này sẽ cao hơn. Nhức nửa đầu thường tái đi tái lại và có thể tự nhiên khỏi hẳn vào tuổi 50 đến 60.

Cơn nhức nửa đầu điển hình, người bệnh thường bị nhức một bên đầu (cũng có khi cả hai bên trong trường hợp không điển hình), kéo dài từ 4 - 12 giờ đồng hồ, có khi ngắn hoặc dài hơn, có thể kéo dài đến vài ngày; có thể có lúc bên này, có lúc bên kia đầu; nhức như có gì nhảy nhảy hay là mạch máu đập đập; đi kèm với buồn nôn hoặc ói mửa, có thể sợ ánh sáng hoặc tiếng động, khiến cho bệnh nhân thường muốn kiếm chỗ tối và yên lặng để nghỉ ngơi; hoạt động, làm việc có thể làm cho cơn nhức đầu nặng hơn.

Trước cơn nhức đầu, bệnh nhân có thể có những dấu hiệu đi trước (gọi là tiền triệu chứng). Các dấu hiệu này có thể là bị hoa mắt, nhìn thấy hình ảnh bị biến dạng hoặc các tia sáng nhảy nhót. Các thay đổi về thị giác này có thể kéo dài 15 đến 30 phút. Đôi khi, các tiền triệu chứng có thể ảnh hưởng thính giác, khứu giác hay vị giác. Chỉ có một số bệnh nhân có các tiền triệu chứng này, và nhiều khi chúng xảy ra nhưng không đi kèm với nhức đầu sau đó.

Hiếm hơn, nhức nửa đầu cũng có thể gây ra các triệu chứng nặng hơn về thần kinh như chóng mặt, khó thấy mọi vật, ngất xỉu, tê, yếu một hay nhiều phần cơ thể.

Trong giai đoạn vài ngày trước khi bị nhức nửa đầu, bệnh nhân “có kinh nghiệm” có thể cảm thấy các triệu chứng cho biết sắp bị đợt nhức đầu, sắp đến, các triệu chứng trong giai đoạn này gọi là tiền triệu, có thể gồm các triệu chứng như cảm thấy uể oải, hay đói, hồi hộp. Sau đợt nhức đầu, các triệu chứng gọi là hậu chứng cũng có thể kéo dài vài ngày, bao gồm cảm giác bị kiệt sức, lần lần thuyên giảm.

Cho tới nay, người ta vẫn chưa thật rõ nguyên nhân của nhức nửa đầu. Cảm giác đau nhức là do sự sưng của các mạch máu và thần kinh xung quanh não. Sự sưng này có thể bị kích hoạt bởi các thay đổi của các hóa chất và các hoạt động điện trong não, trong số này có chất serotonin. Tuy nhiên điều gì gây ra các thay đổi này vẫn còn chưa được hiểu cặn kẽ. Dù sao điều may mắn là hiện nay có rất nhiều thuốc có thể giúp giảm và phòng được các đợt nhức đầu kinh khủng này.

Điều trị: nếu bị nhẹ, ta có thể dùng các thuốc mua không cần toa như Paracetamol, Motrin, Aleve (hoặc các thuốc bán không cần toa khác có chữ migraine trong đó).

Nếu bị nặng, bị nhiều lần, dùng các thuốc trên không đủ hiệu quả, và muốn phòng các cơn đau, cần đến bác sĩ để được khám và kê toa.

Ngoài thuốc men, người bệnh có thể giảm thiểu các cơn nhức đầu bằng cách nhận diện và tránh các yếu tố kích hoạt các cơn nhức đầu này để tránh bị các cơn này hoặc giúp làm giảm bớt sự trầm trọng của nó. Các yếu tố kích hoạt của migraine gồm có:

- Một số thức ăn, như phô mai, thịt để lâu, thịt nguội, nước lên men, thức ăn ướp muối, rượu vang, bột ngọt, các chất có bỏ màu hoặc mùi hóa học.

- Dùng quá nhiều cafein hoặc cắt giảm lượng cafein thường dùng một cách đột ngột.

- Căng thẳng hoặc giảm căng thẳng một cách đột ngột (mới thi xong, mới đám cưới xong).

- Thay đổi mức hormon trong máu (dùng thuốc ngừa thai, chu kỳ kinh nguyệt - cần dùng thuốc phòng nếu nhức đầu xảy ra mỗi chu kỳ).

- Mất hay thay đổi giờ giấc ngủ.

- Du lịch, thay đổi thời tiết.

- Lạm dụng các thuốc giảm đau.

Một số cách khác như xoa bóp, thể dục đều đặn, châm cứu, tập yoga cũng có thể giúp giảm bớt các cơn nhức nửa đầu.

Tóm lại, nhức nửa đầu với các đặc điểm kể trên, là bệnh thường gặp. Nguyên nhân chưa rõ, nhưng bệnh này có thể phòng được hoặc giảm bớt các cơn đau, bằng cách tránh các yếu tố kích hoạt kể trên. Nếu các biện pháp trên và các thuốc mua không cần toa không đủ hiệu quả, cần đến bác sĩ, vì có nhiều thuốc công hiệu hơn nhiều, nhưng cần phải khám và kê toa.

Thuốc nào cũng có các tác dụng phụ cũng như tương tác với các thuốc khác. Do đó, khi điều trị lâu dài, cần đi khám đều đặn với một bác sĩ để theo dõi, phòng tránh và đối phó kịp thời với các tác dụng phụ của thuốc cũng như các biến chứng của bệnh.

Nhức đầu có thể do rất nhiều nguyên nhân khác nhau. Do đó trừ các trường hợp nhẹ và khỏi trong vòng vài ngày, nếu triệu chứng nặng hoặc kéo dài, nên đi bác sĩ sớm để được chẩn đoán và điều trị thích hợp.


BS. VĨNH PHÚ

Viết phản hồi



 Ẩn email của tôi
 

Giới hạn tin theo ngày :   từ   đến