Đảng lãnh đạo nhân dân thực hiện có hiệu quả công cuộc đổi mới vì mục tiêu dân giàu,nước mạnh,dân chủ,công bằng,văn minh

  • 07:05 ,26/02/2020

KHPTO - Thực hiện đường lối đổi mới, hơn 30 năm qua, dưới sự lãnh đạo của Đảng, nhân dân ta đã đạt được những thành tựu to lớn, quan trọng và có ý nghĩa lịch sử.

Với “Đại thắng mùa xuân năm 1975”, miền Nam được hoàn toàn giải phóng, đất nước thống nhất và cả nước đi lên chủ nghĩa xã hội. Tuy nhiên, chúng ta vừa phải khắc phục hậu quả của chiến tranh, khôi phục kinh tế, lại vừa phải giải quyết cuộc chiến tranh biên giới phía tây - nam và phía bắc do các thế lực thù địch gây ra. Và ngay sau đó, nền kinh tế đất nước lại lâm vào cuộc khủng hoảng trầm trọng, đời sống của nhân dân rất khó khăn trong vòng vây cấm vận của đế quốc Mỹ và các nước đồng minh của Mỹ. Cùng thời điểm đó, các nước xã hội chủ nghĩa Đông Âu và Liên Xô cũng rơi vào khủng hoảng, tiến hành cải tổ và sụp đổ dẫn đến sự tan rã hệ thống xã hội chủ nghĩa thế giới.

Chính trong hoàn cảnh ngặt nghèo, phức tạp và đầy áp lực đó, tại Đại hội VI (tháng 12/1986), Đảng ta đã khẳng định và thông qua đường lối chiến lược: Đổi mới toàn diện đất nước, dựa trên chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và những đặc điểm mới của thực tiễn cách mạng Việt Nam; và với tinh thần “nhìn thẳng vào sự thật, đánh giá đúng sự thật, nói rõ sự thật”; đồng thời, “luôn luôn xuất phát từ thực tế, tôn trọng và hành động theo quy luật khách quan”.

Từ đường lối đổi mới toàn diện đất nước, Đảng ta đã chỉ ra, “trước hết là đổi mới tư duy” và trong đổi mới tư duy thì đổi mới tư duy lý luận về chủ nghĩa xã hội là khâu đột phá. Bởi lẽ, nhiều năm qua và hiện nay, “trong nhận thức của chúng ta về chủ nghĩa xã hội có nhiều quan niệm lạc hậu, nhất là những quan niệm về công nghiệp hóa, về cải tạo xã hội chủ nghĩa, về cơ chế quản lý kinh tế, về phân phối, lưu thông...”. Rõ ràng là “không có sự đổi mới đó thì không có mọi sự đổi mới khác...”.

Lôgic của khoa học và thực tiễn cách mạng Việt Nam trong thời kỳ đổi mới đã đưa chúng ta đi từ đổi mới tư duy lý luận về chủ nghĩa xã hội đến đổi mới tư duy kinh tế và đổi mới hiện thực kinh tế của đất nước. Nếu đổi mới tư duy lý luận là khâu đột phá, thì đổi mới tư duy và hiện thực kinh tế là trọng tâm của sự nghiệp đổi mới. Dưới ánh sáng của tư duy kinh tế mới, chúng ta đoạn tuyệt với nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung, quan liêu, bao cấp để chuyển hẳn sang kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa - đó là “nền kinh tế vận hành đầy đủ, đồng bộ theo các quy luật của thị trường, đồng thời bảo đảm định hướng xã hội chủ nghĩa... có quan hệ sản xuất tiến bộ phù hợp với trình độ phát triển của lực lượng sản xuất”.

Từ đổi mới hiện thực đời sống kinh tế, tất yếu phải đi đến đổi mới hiện thực đời sống chính trị của đất nước; trong đó, vấn đề cơ bản là xây dựng “Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân. Tất cả quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân mà nền tảng là liên minh giữa giai cấp công nhân với giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức, do Đảng cộng sản Việt Nam lãnh đạo...”. Như vậy, sự ra đời của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam do Đảng ta lãnh đạo vừa là tất yếu kinh tế - xã hội, vừa là tất yếu chính trị - pháp lý; nó phản ánh tính quy luật biện chứng của sự nghiệp đổi mới và nhu cầu phát triển toàn diện, đồng bộ của đất nước trong thời kỳ đổi mới và hội nhập quốc tế.

Đổi mới toàn diện đất nước, trong đó xây dựng nền kinh tế làm nền tảng vật chất của xã hội, thì cũng tất yếu như vậy, cần xây dựng nền văn hóa mới làm nền tảng tinh thần, vừa là mục tiêu vừa là động lực phát triển kinh tế - xã hội. Dưới ánh sáng của tư duy văn hóa mới, “nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, phát triển toàn diện, thống nhất trong đa dạng, thấm nhuần sâu sắc tinh thần nhân văn, dân chủ, tiến bộ; làm cho văn hóa gắn kết chặt chẽ và thấm sâu vào toàn bộ đời sống xã hội, trở thành nền tảng vững chắc, sức mạnh nội sinh quan trọng của phát triển...”.

Như vậy, trong thời kỳ đổi mới, Đảng ta đã đưa ra đường lối đổi mới toàn diện đất nước; trong đó nhấn mạnh: “Phát triển kinh tế - xã hội là trung tâm; xây dựng Đảng là then chốt; xây dựng văn hóa, con người làm nền tảng tinh thần; tăng cường quốc phòng, an ninh là trọng yếu, thường xuyên”; chủ động hội nhập quốc tế, thực hiện đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển là rất quan trọng... Đồng thời, tiếp tục đổi mới tư duy lý luận, vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh phù hợp với đặc điểm mới của cách mạng và xu thế của thời đại. Đặc biệt là, đẩy mạnh nghiên cứu và giải quyết tốt các mối quan hệ biện chứng phản ánh quy luật đổi mới và phát triển của nước ta trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội. “Đó là quan hệ giữa đổi mới, ổn định và phát triển; giữa đổi mới kinh tế và đổi mới chính trị; giữa tuân theo các quy luật thị trường và bảo đảm định hướng xã hội chủ nghĩa; giữa phát triển lực lượng sản xuất và xây dựng, hoàn thiện từng bước quan hệ sản xuất”.

Thực hiện đường lối đổi mới và các quyết sách nói trên, hơn 30 năm qua, dưới sự lãnh đạo của Đảng, nhân dân ta đã đạt được những thành tựu to lớn, quan trọng và có ý nghĩa lịch sử.

Thứ nhất, chúng ta đã xây dựng, phát triển và ngày càng hoàn thiện hệ thống lý luận về đường lối đổi mới và mô hình chủ nghĩa xã hội ở nước ta: “Xã hội xã hội chủ nghĩa mà nhân dân ta xây dựng là một xã hội: dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh; do nhân dân lao động làm chủ; có nền kinh tế phát triển cao dựa trên lực lượng sản xuất hiện đại và quan hệ sản xuất tiến bộ phù hợp; có nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; con người có cuộc sống ấm no, tự do, hạnh phúc, có điều kiện phát triển toàn diện; các dân tộc trong cộng đồng Việt Nam bình đẳng, đoàn kết, tôn trọng và giúp nhau cùng phát triển, có Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân do Đảng cộng sản lãnh đạo; có quan hệ hữu nghị và hợp tác với các nước trên thế giới”.

Thứ hai, dưới ánh sáng của tư duy kinh tế mới, chúng ta đã xây dựng, phát triển nền kinh tế thị trường, định hướng xã hội chủ nghĩa ngày càng hoàn thiện và có hiệu quả. Vì vậy, hơn 30 năm đổi mới, nền kinh tế nước ta đạt được thành tựu quan trọng: tốc độ tăng trưởng kinh tế trung bình khoảng 7%/năm (cao hơn mức trung bình của khu vực và thế giới cùng thời kỳ); chất lượng tăng trưởng kinh tế từng bước được cải thiện; kinh tế vĩ mô phát triển ổn định, nợ công giảm, lạm phát được kiểm soát, dự trữ ngoại tệ ngày càng tăng (năm 2019 đạt hơn 70 tỷ USD), GDP bình quân đầu người ngày càng tăng (năm 2019 đạt gần 2.850 USD); tỷ lệ hộ nghèo năm 2019 giảm xuống dưới 5% (theo chuẩn nghèo đa chiều), đời sống của tất cả các tầng lớp nhân dân đều được nâng cao. Chế độ chính trị - xã hội ổn định, an ninh - quốc phòng được giữ vững...

Thứ ba, sự nghiệp xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa đã và đang đạt được những kết quả tích cực. Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam là Nhà nước pháp quyền dân chủ, của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân; mang bản chất giai cấp công nhân, dưới sự lãnh đạo của Đảng cộng sản; được tổ chức và hoạt động tuân theo nguyên tắc “thượng tôn pháp luật”, “tập trung dân chủ” và “quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công, phối hợp và kiểm soát giữa các cơ quan trong việc thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp, tư pháp”; đồng thời, Nhà nước thực hiện nhất quán đường lối đối ngoại “độc lập tự chủ, hòa bình, hợp tác và phát triển”.

Thứ tư, trong sự nghiệp xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, chúng ta đã chú trọng tiếp thu một cách chọn lọc những tinh hoa văn hóa nhân loại (như: tri thức khoa học tiên tiến và công nghệ hiện đại; những giá trị đích thực về tự do, dân chủ, bình đẳng, bác ái, nhân quyền; những tinh hoa văn học và nghệ thuật...). Đồng thời, chúng ta rất chú trọng việc phát huy những giá trị trong “bản sắc văn hóa dân tộc” (như: giá trị của chủ nghĩa yêu nước Việt Nam, ý chí độc lập và tự cường dân tộc; tinh thần đoàn kết, tình yêu thương con người và nhân ái, khoan dung; đức tính cần cù siêng năng, trí tuệ thông minh, tư duy sáng tạo và tinh thần lạc quan yêu đời của con người Việt Nam). Đồng thời, kiên quyết đấu tranh, loại trừ các hiện tượng phản giá trị, phi văn hóa (quan liêu, tham nhũng, lãng phí...) ra khỏi đời sống xã hội. Vì vậy, sự nghiệp đổi mới đạt được nhiều thành tựu quan trọng, có ý nghĩa lịch sử.

Như vậy, suốt 90 năm qua, Đảng ta đã và đang là người khởi xướng, tổ chức và lãnh đạo nhân dân đưa cách mạng Việt Nam đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác. Trong đó có những thắng lợi to lớn, vĩ đại (như thắng lợi của Cách mạng tháng Tám, thắng lợi của hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược...) đã đi vào lịch sử dân tộc như những trang vàng rực rỡ nhất, trở thành biểu tượng sáng ngời của chủ nghĩa yêu nước và chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam, và đi vào lịch sử nhân loại như những chiến công vĩ đại của thế kỷ 20, có giá trị phổ quát và mang ý nghĩa thời đại sâu sắc.

Nhân kỷ niệm 90 năm Ngày thành lập Đảng cộng sản Việt Nam, trong thời khắc thiêng liêng này, chúng ta bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn vô hạn đối với công lao trời biển của Chủ tịch Hồ Chí Minh - Lãnh tụ thiên tài của Đảng và dân tộc ta, Người thầy vĩ đại của cách mạng Việt Nam và Người anh hùng giải phóng dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới.

PGS.TS. NGUYỄN THẾ NGHĨA

(Phó chủ tịch thường trực Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật TP.HCM)

  • Hotline
    (028) 3920 1523
  • Email